Xudaning chöl-bayawanni güllendürüshi, •••• shundaqla Öz mömin-bendiliri üchün achqan yoli

1 — Dala hem qaghjirap ketken jaylar ular üchün xushal bolidu;

Chöl-bayawan shadlinip zepirandek chéchekleydu;□

2 U berq urup chéchekleydu,

Shadliqqa shadliq qoshulup tentene qilidu;

Liwanning shan-sheripi,

Karmel we Sharondiki güzellik we sür uninggha bérilidu;

Ular Perwerdigarning shan-sheripini,

Xudayimizning güzelliki we heywitini köridu.□

3 Ajiz qollarni küchlendürünglar,

Égilip mangidighan tizlarni chingitinglar,■

4 Yüriki aghqanlargha: — «Ching turunglar! Qorqmanglar!

Mana, Xudayinglargha qarap béqinglar;

Qisas kélidu — Xudaning hésab élish küni kélidu!

U Özi kélidu, silerni qutquzidu!» — deng!

5 Andin qarighuning közi échilidu,

Gasning qulaqliri ochuq qilinidu,■

6 Andin aqsaq-tokurlar kéyiktek oynaqlap sekreydu;

Gachining tili naxsha éytidu;

Chünki dalada sular,

Chöl-bayawanlarda derya-éqinlar urghup tashidu;■

7 Pizhghirin chöl-jezire kölchekke,

Changqighan yerler bulaqlargha aylinidu;

Chilbörilerning makani — ular yatqan jay,

Qomush we yékenler ösüp, chimenlikke aylinidu.

8 Shu yerde égiz kötürülgen bir yol,

Tüptüz bir yol bolidu;

U «pak-muqeddeslikning yoli» dep atilidu;

Napaklar uningdin ötüshke bolmaydu,

Shu yol mexsus shular üchün békitilip yasalghanki, —

Hetta nadanlarmu uningda ézip ketmeydu;□

9 Shu yerde shir bolmaydu,

Uning üstige héch yirtquch haywan chiqmaydu;

(Ular shu yerde héch tépilmaydu)

— Nijat arqiliq hörlükke chiqqanlar shu yerde mangidu!□

10 Perwerdigarning bedel tölep qutquzghanliri qaytip kélidu,

Küylerni éytip Zion’gha yétip kélidu;

Ularning bashlirigha menggülük shad-xuramliq qonidu;

Ular xushalliq we shadliqqa chömgen bolidu;

Qayghu-hesret hem uh-nadametler beder qachidu. □ ■

□35:1 «Dala ... ular üchün xushal bolidu» — Yeshaya deslepte «ular»ning kim ikenlikini démeydu. Bilish üchün bésharetni axirighiche (9-ayetkiche) oqush kérek! (bu sözler «Rim.» 8:19-22 bilen munasiwetlik).

□35:2 «Liwanning shan-sheripi, Karmel we Sharondiki güzellik we sür...» — Liwan, Karmel we Sharonlarning alahidilikliri yuqirida, 33-bab, 9-ayettiki izahatta teswirlinidu. «ular Perwerdigarning shan-sheripini... köridu» — «ular» — 1-ayettiki izahatqa qarang.

■35:3 Ibr. 12:12

■35:5 Mat. 9:27; 11:5; 12:22; 20:30; 21:14; Yuh. 9:6

■35:6 Mat. 9:32; 11:5; 15:30; 21:14; Yuh. 5:8, 9; 7:38, 39; Ros. 3:2; 8:7; 14:8

□35:8 «Shu yerde égiz kötürülgen bir yol, tüptüz bir yol bolidu» — yolning nege baridighanliqini démeydu; bilish üchün 10-ayetkiche oqush kérek.

□35:9 «Nijat arqiliq hörlükke chiqqanlar» — bolsa ibraniy tilida birla söz («gaal») bilen ipadilinidu. Mushu sözni toluq chüshinish üchün 41:14-ayetning izahatini körüng.

□35:10 «Perwerdigarning bedel tölep qutquzghanliri qaytip kélidu... qayghu-hesret hem uh-nadametler beder qachidu» — bésharettiki weqeler Israilning Musa peyghember arqiliq qutquzulghanliqigha oxshaydu; shundaqla bu ishlarni yéngi bir «Misirdin chiqish» dégili bolidu. Oqurmenlerge Tewrattiki «Misirdin chiqish» dégen qisimni oqusa, shu chaghdiki weqelerni mushular bilen tepsiliy halda sélishturush nahayiti ehmiyetlik bolidu. Mushu «chiqip-qutquzush» bolsa «Misirdin chiqish»tin nechche hesse ulugh, nechche hesse shereplik bolidu. Kéyin körimizki, Xuda qutquzghan xelq peqet Misirdin emes, belki pütkül dunyadin chiqip qutquzulidu. Ular qorqunchluq desht-bayawandin ötüshining ornida, özlirini qarshi alidighan, chimenbaghqa aylandurulghan zémindin ötidu; yol hemme adem üchün tüz, ongushluq, rawan hem xetersiz bolidu.

■35:10 Weh. 21:4